Ir al contenido

Arrescuñacielus

Dendi Güiquipeya
Ogañu el Burj Khalifa (Dubái), con 828 metrus, es el arrescuñacielus más artu del mundu.
Comparativa delos arrescuñacielus más artus del mundu en 2015.
Torre de Shanghái, el segunderu edificiu más artu del mundu.
Torres Obispado, la torre más arta de Monterrey i de Méxicu, amás dela 25° más arta de América.

Un arrescuñacielus es un edificiu particularmenti artu i continuamenti habitali. A menus tamien se denomina arrescuñacielus a aqueyus edificius que destacan pola su artura sobris los dela sus alredoris; esti postreru se fundamenta ena definición del Conseyu de Edificius Artus i Hábitat Urbanu (CTBUH):

La artura delos arrescuñacielus es un términu relativu,[1] generalmenti comparativu con el contestu. El primer edificiu considerau comu tal no tinía más que 5 arturas i ogañu s’an alcanzau ábate los 1000 m de artura. No dessisti una midia enternacional, inque sí una definición dada pol Conseyu de Edificius Artus i Hábitat Urbanu (CTBUH) con base en Pensilvania que izi que un arrescuñacielus «es un edificiu nel que lo vertical tini una consideración superlativa sobris qualisquiera otru delos sus parámetrus i el contestu en que s’implanta». Ogañu el significau es mescla de lo anterior.

Tamien dessistin critérius basaus en artura, clasificándolus en cuatru categorías de mó que un arrescuñacielus tendría que tenel al menus 150 metrus de artura.[2] Tamien se á definíu comu superartu al que llega a los 300 metrus de artura, i megaartu al que supera los 600 metrus.[3]

La razón dela su construcción sueli sel el máximu aprovecamientu económicu del suelu. Pol mó d’esti, suelin atopalsi múltiplis arrescuñacielus agrupaus enas zonas comercialis o residencialis de grandis ciais, ondi el valol del suelu es elevau. Sin embargu, nel casu delos grandis arrescuñacielus , la motivación económica sueli sel en realidá inessistenti, pues el excessu de artura conleva gastus inda mayoris. En estus casus la motivación es puramenti publicitaria, yá que estus grandis edificius, en especial si logran la etiqueta de «edificiu más artu» (de la ciá o país), adquierin relevancia i notorieá, i dotan d’una imagen de poder i pujanza económica a los sus propietarius.

Estas agrupacionis de arrescuñacielus suelin dibuxal una línea de horizon caraterística de muchas ciais, comu Nueva York, Chicago, Shanghái, Dubái, Hong Kong, Doha, São Paulo o Singapur.

El Home Insurance Building, considerau el primer arrescuñacielus.
En 1998 las Torres Petronas ocuparon el puestu de las torris más artas del mundu, superandu al Sears Tower.
El Taipei 101 hue el edificiu más artu del mundu ata 2007, la su estrutura se puxu a preba quandu un terremotu azotó la ciá, mentris estabi en construcción.
El edificiu Empire State, unu delos más representativus de Estaus Uníus. Al hundu el edificiu Chrysler.

Criaus en Chicago (Estaus Uníus), i perfeccionaus en Nueva York, los arrescuñacielus huerun una creación estrutural que revolucionó el panorama urbanu delos postrerus cien añus, siendu ogañu día un símbulu de moernidá en tol mundu. El elementu prencipál que permitió el desenvolvimientu delos arrescuñacielus hue el ascensor, inque otus avançus técnicus posibilitaron el progressivu aumentu de artura. Entri ellis destacan el acelu, el hormigón armau, el vidriu, i la bomba hidráulica. Antis del sigru XIX los edificius de más de seis plantas huerun rarus, yá que el su excessivu artura los hazía pocu prácticus. Amás, los materialis i técnicas necessarius pa construil un arrescuñacielus son notablementi diferentis delos empleaus en edificius convencionalis.

Los primerus arrescuñacielus aparecierun a finalis del sigru XIX en ciais con artus índicis de puebración comu Nueva York,[4] Londres o Chicago. Sin embargu, los constructoris de Londres i Chicago s’atoparun con normas que limitaban la su artura, i ena Uropa enternacional húbu dudas acercia dela su seguridá alantri incientius o a la su estética, pol mó que enos primerus añus del sigru XX Nueva York hue la ciá pioneira en esti tipu de construcionis.

El primer edificiu considerau comu arrescuñacielus fue el Home Insurance Building, diseñau pol estauunidensi William Le Baron Jenney. Hue construíu entri 1884 i 1885 en Chicago i constaba de deci plantas. Nostanti, ogañu día la su artura no resulta impresionanti i, de hechu, si huerra construíu ena actualidá no selría considerau arrescuñacielus. Otru possibri candidatu a primer arrescuñacielus selría el World Building, de 20 plantas i construíu en Nueva York en 1890. Sin embargu, pa los estándaris moernus, el primer arrescuñacielus auténticu selría el Park Row Building de Nueva York, con 30 plantas, construíu en 1899. En Uropa el primer arrescuñacielushue el Witte Huis construíu en Róterdam, Paísis Bajus, en 1898 en estilu Art Nouveau con 43 metrus i 10 pisus. En 1911 se construyó el Royal Liver Building en Liverpool, Reinu Uníu, de 90 metrus i 13 pisus, considerau unu delos primerus arrescuñacielus construíus completamenti en hormigón. Las Torres Kungstornen terminadas en 1925 en Estocolmu se consideran los primerus arrescuñacielus moernus de Uropa, inque solu llegan a 61 metrus. Otus primerus arrescuñacielus huerun el Edificiu Telefónica, construíu en Madri, entri 1926 i 1929 con 89 metrus i 15 pisus, el Boerentoren en Amberes, Bélgica, de 1932 con 87,5 metrus i 26 pisus (ampliau posteriormonti) i la Torre Piacentini en Génova, Itália, de 31 pisus i 107 metrus de artura, construía entri 1935 i 1940.

A partil delos añus 20 i 30 comenzarun a aparecel arrescuñacielus en ciais de Iberoamérica Montevideo, Buenos Aires, La Paz, São Paulo, Ciá de Méxicu, Caracas, Ciá de Panamá, Santiago de Chile, Bogotá i tamien en Asia (Shanghái, Hong Kong, Tokiu, Taiwán, entri otus.).

Tras la Segunda Guerra Mundiál, la Unión Soviética planificó la construcción de ochu grandis torris; las torris de Stalin, sieti de las qualis huerun llevás a cabu. El restu de Uropa comenzó tamien a construil grandis edificius: en Madri se construyi el primer edificiu de más de 100 metrus en 1950 (Edificiu España).

Otru arrescuñacielus notoriu es la Torre Willis, terminada en 1976. Midi ata el su techu 442 m, inque contandu las sus antenas, alcança los 527 m.

Las Torres Petronas son las torris gemelas de más artura en el mundu, con 452 metrus. El Shanghai World Financial Center tini una artura de 492 m, siendu el más artu sin contal las antenas. El Taipei 101 alcança los 502 m, i 529 contandu la antena. Inque, dende prencipius de 2010, el edificiu más artu del mundu es el Burj Khalifa, de 163 pisus,[5] que s’eleva ata los 828 m i está assitiau en Dubái, la ciá más puebrada de Emiratus Árabis Uníus.

Las 10 ciais con mayol númeru de arrescuñacielus son:[6]

{| class="wikitable sortable" border="1" cellpadding="5" align="center" |----- ! Ciá ! País ! Cantidá de arrescuñacielus |----- | Hong Kong || Prantilla:Geodatos Hong Kong Hong Kong || 1453 |----- | Nueva York || Prantilla:Geodatos Estaus Uníus Estaus Uníus || 823 |----- | Shenzhen || Prantilla:Geodatos China China || 567 |----- | Tokiu || Prantilla:Geodatos Japón Japón || 559 |----- | Singapur || Prantilla:Geodatos Singapur Singapur || 507 |----- | Wuhan || Prantilla:Geodatos China China || 393 |----- | Bangkok || Prantilla:Geodatos Tailandia Tailandia || 390 |----- | Dubái || Prantilla:Geodatos EAU Emiratus Árabis Uníus || 346 |----- | Chicago || Prantilla:Geodatos Estaus Uníus Estaus Uníus || 330 |----- | Guangzhou || Prantilla:Geodatos China China || 320 |}

Las torris no son propiamenti arrescuñacielus, pues solu están abitás parcialmenti, inque duranti muçu tiempu an rivalizau colos arrescuñacielus pol obtenel el récor de artura: enos añus 1970 se terminó la Torre CN, que superaba por pocus metrus a la Torre Ostankino moscovita, delos añus 1960. Ambas huerun superás pola Torre de televisión de Cantón, inaugurada el 29 de setiembri de 2010, que fue superá endispués pola Tokyo Sky Tree, finalizá el 29 de hebreru de 2012.

Ventajas i desventajas

[adital | adital cóigu]

La prencipál ventaja delos arrescuñacielus es la de obtenel una grandis cantidá de superfici útil en un espaciu de suelu reducíu. Esti sueli sel el motivu pol que los promotoris inmobiliarius deciden emprendel esti tipu de obras, yá que la possibilidá de vendel o alquilal una grandis cantidá de vivienas u oficinas sueli compensal el enormi costu de construil estus edificius.

La razón pol la que las empremas tienden a agrupalsi en estus edificius es que la concentración de pressonas i servícius en un área reducía permiti una mayol eficiencia económica. La concentración delos sus empleaus en un únicu edificiu permiti a las empremas obtenel un mayol rendimientu, yá que se hazin innecesarius los viajis o los envíus pol corréu o pol servícius de mensajería. Polas mesmas razonis, la concentración de un númeru elevau de empremas facilita los intercanvius entri ellis. Esti, pol supuestu, podría hazelsi en edificius de menol tamañu, inque los arrescuñacielus permitin que esti se dé nel centru delas grandis ciais, ondi los meyus de transporti públicu facilitan el accessu a empleaus i clientis.

Amás, esta concentración permiti la utilización de meyus de transporti públicu comu el metru en lugal del automóvil o el autobús, con lo que esti supóni ena reducción de contaminación atmosférica. Relacionau con lo anterior, los meyus de transporti verticalis (ascensoris i escaleras mecánicas) son más eficientis que los meyus de transporti horizontalis (automóvilis, autobusis, etc.). De esti mó, el consumu eneréticu derivau del transporti se reduzi.

Inque dessistin tamien inconvenientis: la alta concentración de puebración que suponen los arrescuñacielus exigin grandis inversionis en infraestructuras de transporti, instalacionis de suministru de agua, electricidá, comunicacionis, saneamientu, etc. Instalacionis cuyo costu recai enas institucionis municipalis, que a canvi cobran grandis cantidais de dineru pa otorgal essi tipu de licencias.

Dessistin tamien problemas derivaus dela su gran artura:

Hazel que el agua llegue a los pisus más artus sin que revientin las tuberías delos pisus más baxus. Pa elli se bombia por etapas i se guarda en depósitus enos pisus entermedius.

Los ascensoris debin sel rápidus, pola necessidá de no empleal muçu tiempu en llegal al pisu deséau, inque unas aceleracionis excessivas puen provocal desmayus.

Vulnerabilidá alantri los terremotus. Sin embargu, esti se tini en cuenta nel su diseñu llegandu a sel más resistentis que los edificius baxus construíus por métodus convencionalis.

Un edificiu artu soporta el peol vientu, i en el cálculu dela su estrutura se tienin en cuenta las oscilacionis horizontalis, tantu pola artura comu pol hechu de que el vientu es más huerti quantu más nos distanciemus del suelu.

Los cimientus debin soportal muçu pesu i grandis momentus debíus a la força horizontal ejercía pol vientu. Pol mó d’esti debin sel anchus i profundus, i amás debin diseñalsi d’una mó especial pa soportal los terremotus.

La acumulación de una gran masa ena mesma vertical puei producil a nivel geológicu i geofísicu desequilibrius sismológicus, comu los sucedíus en Taipéi.[7]

Prantilla:Clr

Evolución delos deci edificius más artus del mundu

[adital | adital cóigu]

Se recogi, en mó de tabla, una lista delos deci edificius más artus del mundu enos postrerus sesenta añus, analizás cada deci añus.

Los deci edificius más artus del mundu (dendi 1956 a 2021)
Imagen Añu Edificiu Ciá País Artura Pisus Añu Usu Ref.
1956 1966 1976 1986 1996 2006 2016 2021 Oficial Antena Últ. pisu
01 01 Burj Khalifa

(edificiu más artu del mundu dendi 2010) || Dubái || Prantilla:UAE || 828 || 830 || 585 || 163 || 2010 || ||[8]

02 02 Torre de Shanghái Shanghái Prantilla:China 632 632 583 128 2015 [9]
03 03 Abraj Al Bait La Meca Prantilla:SAU 601 601 494 120 2012 [10]
04 Ping An Finance Center Shenzhen Prantilla:China 599 599 562 115 2017 [11]
05 Goldin Finance 117[n. 1] Tianjin Prantilla:China 597 597 584 128 2021 [12]
06 Lotte World Tower Seúl Prantilla:KOR 555 556 498 124 2017 [13]
04 07 One World Trade Center Nueva York  Estaus Unius 541 546 387 104 2014 [14]
05 08 CTF Finance Centre Guangzhou Prantilla:China 530 530 496 111 2016 [15]
09 Tianjin CTF Finance Centre Tianjin Prantilla:China 530 530 440 97 2019 [16]
06 10 CITIC Tower Pekín Prantilla:China 528 528 514 108 2018 [17]
01 07 11 Taipei 101

(edificiu más artu del mundu entri 2003 i 2010) || Taipéi || Prantilla:TWN || 508 || 508 || 438 || 101 || 2004 || || [18]

02 08 19 Torres Petronas (Torre 1)

(edificiu más artu del mundu de 1998 a 2003) || Kuala Lumpur || Prantilla:Malasia || 452 || 452 || 375 || 88 || 1998 || || [19]

01 01 01 03 09 24 Torre Willis

(antis Torre Sears) (edificiu más artu del mundu de 1973 a 1998) || Chicago ||  Estaus Unius || 442 || 527 || 413 || 108 || 1974 || || [20]

10 25 Kingkey 100 Shenzhen Prantilla:China 442 442 427 100 2011 [21]
04 22 34 Jin Mao Shanghái Prantilla:China 421 421 348 88 1999 [22]
05 25 37 Two International Finance Centre Hong Kong Prantilla:China 412 412 388 88 2003 [23]
02 06 28 43 CITIC Plaza Guangzhou Prantilla:China 390 390 297 80 1996 [24]
07 29 47 Shun Hing Square Shenzhen Prantilla:China 384 384 298 69 1996 [25]
02 02 03 World Trade Center

(edificiu más artu del mundu de 1971 a 1973) || Nueva York ||  Estaus Unius || 415 417 || || || 110 || 1971 || ||[26]

01 01 03 03 04 08 34 49 Empire State Building

(edificiu más artu del mundu de 1931 a 1971) || Nueva York|| Estaus Unius || 381 || 443 || 373 || 102 || 1931 || ||[27]

05 09 36 54 Central Plaza Hong Kong Prantilla:China 374 374 299 78 1992 [28]
06 10 40 60 Bank of China Tower Hong Kong Prantilla:China 367 367 288 72 1990 [29]
04 04 07 13 49 80 Aon Center

(antis Edificiu Amocco i Edificiu Standard oil ) || Chicago ||  Estaus Unius || 346 || 363 || 328 || 83 || 1973 || ||[30]

05 05 08 15 51 83 875 North Michigan Avenue

(antis John Hancock Center) || Chicago ||  Estaus Unius || 344 || 457 || 321 || 100 || 1969 || ||[31]

02 02 06 06 09 21 69 Edificiu Chrysler

(edificiu más artu del mundu de 1930 a 1931) || Nueva York ||  Estaus Unius || 319 || || || 77 || 1930 || || [32]

10 24 71 Bank of America Plaza (antis NationsBank Plaza) Atlanta  Estaus Unius 312 55 1992 [33]
07 12 29 83 JPMorgan Chase Tower

(antis Torre Texas Commerce) || Houston ||  Estaus Unius|| 305 || || || 75 || 1982 || ||[34]

08 14 31 Wells Fargo Plaza

(antis Allied Bank Place) || Houston ||  Estaus Unius|| 302 || || || 71 || 1983 || ||[35]

07 09 15 33 First Canadian Place Toronto Prantilla:CAN 298,1 355 289,9 72 1975 [35]
03 03 08 10 17 40 70 Pine Street

(antis American International Building, 60 Wall Tower i Cities Service Building) || Nueva York ||  Estaus Unius || 290 || || || 67 || 1932 || ||[36]

04 04 09 11 20 48 The Trump Building

(edificiu más artu del mundu en 1930) || Nueva York ||  Estaus Unius || 283 || || || 71 || 1930 || || [37]

05 05 10 19 31 78 30 Rockefeller Plaza

(antis RCA Building, GE Building o Comcast Building) || Nueva York ||  Estaus Unius || 259 || || || 70 || 1933 || Oficinas || [38]

06 12 21 35 109 28 Liberty Street

(antis One Chase Manhattan Plaza) || Nueva York ||  Estaus Unius || 248 || || || 60 || 1961 || Oficinas || [39]

07 13 22 37 113 MetLife Building

(antis Pan Am Building) || Nueva York ||  Estaus Unius || 246 || || || 59 || 1963 || Oficinas || [40]

06 08 14 23 38 129 Woolworth Building

(edificiu más artu del mundu dende 1913 ata 1930) || Nueva York ||  Estaus Unius || 241 || || || 57 || 1913 || Residencial i oficinas || [41]

07 09 15 25 42 136 Nuversidá Estatal de Moscú Moscú  Rúsia 240 36 1953
08 10 16 27 46 170 Palaciu dela Coltura i la Cencia Varsovia  Poloña 237 188 230 42 1955
09 12 17 37 67 197 20 Exchange Place

(antis City Bank-Farmers Trust Building) || Nueva York ||  Estaus Unius || 226 || || || 57 || 1931 || Oficinas || [42]

10 13 18 53 90 Terminal Tower

(2.º más artu del mundu quandu se completó) || Cleveland ||  Estaus Unius || 215,8 || 235 || || 52 || 1928 || Oficinas ||

11 14 19 54 Metropolitan Life Tower

(edificiu más artu del mundu dende 1909 ata 1913) || Nueva York ||  Estaus Unius || 213 || || || 50 || 1909 || Oficinas || [43]


Referencias

[adital | adital cóigu]
  1. http://www.unav.es/arquitectura/documentos/noticias/not317/%7Ctítulu=El arquiteutu Javier Quintana publica la su tesis doctoral "El arrescuñacielus en Uropa. 1900-1939. Sueñu i frustración"|fechaacessu=1 d’agostu de 2007|editorial=Nuversidá de Navarra|urlarchivu=https://web.archive.org/web/20070930200834/http://www.unav.es/arquitectura/documentos/noticias/not317/ |fechaarchivu=30 de setiembri de 2007
  2. http://www.skyscrapernews.com/news.php?ref=1244 |títulu=skyscrapernews.com |fechaacessu=9 de hebreru de 2015 |fechaarchivu=4 d’otubri de 2018 |urlarchivu=https://web.archive.org/web/20181004141145/http://www.skyscrapernews.com/news.php?ref=1244 |deadurl=yes
  3. https://web.archive.org/web/20120507032054/http://www.ctbuh.org/TallBuildings/HeightStatistics/BuildingsinNumbers/TheTallest20in2020/tabid/2926/language/en-US/Default.aspx%7Ctítulu=ctbuh.org |fechaacessu=9 de hebreru de 2015 |urlarchivu=https://www.webcitation.org/68cxif22s?url= |fechaarchivu=23 de juniu de 2012
  4. http://ojs.redfundamentos.com/index.php/rita/article/view/141%7Ctítulu=Una visión tridimensional emergiendu dela ciá|apellíus=Pinchart Saavedra|nombri=Mª Pilar|fecha=|publicación=rita_ Revista Indexada de Textus Académicus|númeru=6|páginas=142-147|fechaacessu=|doi=10.24192/2386-7027(2016)(v6)(11)|pmid=
  5. http://www.elmundo.es/elmundo/2010/01/04/suvivienda/1262605720.html |títulu=Inaugurau el arrescuñacielus más artu del planeta |fecha=4 de eneru de 2010 |fechaacessu=5 de eneru de 2010 |editorial=elmundo.es
  6. http://www.emporis.com/statistics/most-skyscraper-cities-worldwide%7Ctítulu=Cities with the most skyscrapers|editorial=Emporis|fechaacessu=14 de hebreru de 2017
  7. http://www.plataformaurbana.cl/archive/2005/12/04/taipei-101-tan-alto-que-hace-temblar-la-tierra-y-no-es-broma/%7Ctítulu=Taipéi 101, tan artu que haz temblal la tierra, i no es broma|editorial=Plataforma Urbana|fecha=4 de diziembri de 2005|fechaacessu=11 de noviembri de 2012|apellíu=Basulto|nombri=David
  8. Prantilla:Ctbuh
  9. Prantilla:Ctbuh
  10. Prantilla:Ctbuh
  11. Prantilla:Ctbuh
  12. Prantilla:Ctbuh
  13. Prantilla:Ctbuh
  14. Prantilla:Ctbuh
  15. Prantilla:Ctbuh
  16. Prantilla:Ctbuh
  17. Prantilla:Ctbuh
  18. Prantilla:Ctbuh
  19. Prantilla:Ctbuh
  20. Prantilla:Ctbuh
  21. Prantilla:Ctbuh
  22. Prantilla:Ctbuh
  23. Prantilla:Ctbuh
  24. Prantilla:Ctbuh
  25. Prantilla:Ctbuh
  26. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas WTC1
  27. Prantilla:Ctbuh
  28. Prantilla:Ctbuh
  29. Prantilla:Ctbuh
  30. Prantilla:Ctbuh
  31. Prantilla:Ctbuh
  32. Prantilla:Ctbuh
  33. Prantilla:Ctbuh
  34. Prantilla:Ctbuh
  35. 35,0 35,1 Prantilla:Ctbuh
  36. Prantilla:Ctbuh
  37. Prantilla:Ctbuh
  38. Prantilla:Ctbuh
  39. Prantilla:Ctbuh
  40. Prantilla:Ctbuh
  41. Prantilla:Ctbuh
  42. Prantilla:Ctbuh
  43. Prantilla:Ctbuh

Enacis esternus

[adital | adital cóigu]

Prantilla:Commons Prantilla:Wikcionariu
Error en la cita: Existen etiquetas <ref> para un grupo llamado «n.», pero no se encontró la etiqueta <references group="n."/> correspondiente.