Ir al contenido

Fernando León de Aranoa

Dendi Güiquipeya
Fernando León de Aranoa

Fernando León de Aranoa en 2025
Información pressonal
Nacencia 26 de mayu de 1968 Ver y modificar los datos en Wikidata (57 años)
Madrid (España) Ver y modificar los datos en Wikidata
Nacionalidá Española
Educación
Educau en Nuversidá Complutense de Mairil Ver y modificar los datos en Wikidata
Información prehessional/profissional
Oficiu Diretol de cini, guionista, productor, guionista de cine, guionista de televisión, decumentalista, ilustrador y caricaturista Ver y modificar los datos en Wikidata
Ária Dirección cinematográfica, guion cinematográfico, guion televisivo, ilustración, caricatura y documental Ver y modificar los datos en Wikidata
Añus ativu desde 1996
Sitiu web www.reposado.net Ver y modificar los datos en Wikidata
Destincionis
  • Premio Concha de Plata a la mejor dirección
  • Premio Goya a la mejor dirección (1999 y 2022) y al mejor guion original (2022)
  • Premio Feroz al mejor guión (2022)
  • Premio del Cine Europeo a la mejor comedia (2022) Ver y modificar los datos en Wikidata

Fernando León de Aranoa (Madril, 26 de mayu de 1968) es un diretol de cini i guionista español.

Trayetória

[adital | adital cóigu]

Estudió nel colegiu San Agustín de Mairil i, inque iba a estudial Bellas Artis, se llicenció en Céncias dela Imaxi pola Nuversidá Complutense de Mairil. [1] Encetó trabajandu cumu guionista del concursu de televisión Un, dos, tres... responda otra vez (TVE) alas órdinis de Chicho Ibáñez Serrador, qu’atandaba escribiendu palos programas delos umoristas cumu Martes y Trece. Tamién lo hizu en 1995 pa capítulus de seryis cumu Pepa y Pepe, Por fin solos, i en 1996, pa Turno de oficio: diez años después. [2] [3]

El su debut tras la cámara se proució en 1994 col curtometraji Sirenas, ganal entri otrus, del Premiu dela Comunidá de Madril nel Festival de Cini d’Alcalá de Henares i el Premiu al mejol guion nel Festival de Cini endependienti de Badalona en abondus festivales nacionales. [4]

El su primer largometraji fue Familia (1996), del que el su guion tamién escribió, cumu es lo de siempri. Pol él ganó el Premiu Goya ala mejol dirección novel, assina cumu el Premiu FIPRESCI i el Premiu del Púbricu dela SEMINCI de Valladolís. Fue adatau ala escena teatral i representá en paísis abondus. [5] [6]

En 1998 escribió i dirigió Barriu, retratu dela via de tres adolescentis nun barriu marginal. Se presentó ena seción oficial del Festival de Donostia ondi llogró la Concha de Prata al mejol diretul. Ganó tres Premius Goya, ala mejol dirección i al mejol guion orijinal, amás del Premiu Fipresci, el Fotogramas de Prata ala mejol película española, el Premiu José María Forqué, el Sant Jordi i el Turia, entri otrus. [7] [8]

En 2002 dirigió Los lunes al sol, película protagonizá pol Javier Bardem, i la runchaora dessi añu enos Premius Goya con cincu galardonis, incluyíu Mejol película i Mejol dirección. Nel Festival de Cini de Donostia ganó la Concha d’Oru ala mejol película. Amás, l’Academia delas Artis i las Céncias Cinematográficas d'España la escogió pa represental a España enos Óscar ena categoría de mejol película en luenga nu inglesa, peru nu llogró sel una delas cincu nominás. [9] [10]

Cola película Princesas (2005), quinta película cumu diretul i guionista, debutó cumu produciol tras crial la su própia prouctora, Reposado P.C. La vierun más dun millón d’espetadoris, recibió tres Premius Goya —alas sus dos atricis protagonistas i ala mejol canción orijinal componiú pol Manu Chao— assina cumu el Premiu Ondas al sucessa cinematográficu del añu i el premiu Protagonistas ala mejol película. Participó tamién ena seción oficial del Festival de cini endependienti de Sundance. [11] [12]

Un día perfecto (2015), basá en Dejarse llover, libru de Paula Farias, asitidá ena Guerra delos Balcanis, con Benicio del Toro i Tim Robbins, ganó el Premiu Goya 2016 Mejol Guion Adatau. [13]

En Loving Pablo (2017) uñó a Javier Bardem i Penélope Cruz alreol dela via del narcu Pablo Escobar. Una cinta basá nel libru omónimu, de Virginia Vallejo, amanti i periodista del capu. [14]

En 2021 dirigió El buen patrón, protagonizá pol Javier Bardem, qu’enos Premius Goya llogró 20 nominacionis delas que llogró seis estatuillas incluyendu Mejol dirección, Mejol guion orijinal i Mejol película, siendu esti el su segundu galardón nesta categoría. [15] [16]

Nel jéneru del documental, de tonu social, coescribió en 1997 el guion de La espalda del mundo, de Javier Corcuera i en 2002 dirigió en Méjicu, Caminantes (2001), premiáu enos festivales de L'Habana, Los Ángeles, Nueva York i Alcalá de Henares. Ya en 2007 tomó parti nel documental Invisibles dirigiendu el capítulu Buenas noches, Ouma. Mariano Barroso, Isabel Coixet, Wim Wenders i Javier Corcuera, dirigirun el restu d’estórias. Una producción que ganó el Premiu Goya al mejol documental. En 2016 dirigió Política, manual de instrucciones, sobri Podemos, dendi la su nacencia ata elecionis 2015 i en 2022, Sintiéndolo mucho, sobri Joaquín Sabina. [17] [18] [19]

Tamién á escritu guionis de películas pa otrus diretoris cumu Los hombres siempre mienten (1995), Corazón loco (1997) i Cha, cha, cha (1998), las tres, de Antonio del Real, amás de Insomnio (1998) de Chus Gutiérrez, La gran vida (2000) de Antonio Cuadri i Fausto 5.0 (2001), de Álex Ollé.

Á espubricau cuentus i narracionis brevis, aviendu recibíu pol ellus, el segundu Premiu de Narracionis Brevis Antonio Machado en 1993 i el Premiu Antonio Machado 2006, ena categoría de Cuentu. En 2010 espubricó el libru Contra la hipermetropía, en 2013, Aquí yacen dragones i en 2025, Leonera. Á trabajáu tamién cumu debuhanti i ilustraol. [20] [21] [22]

Filmografía

[adital | adital cóigu]

Largometrajis

[adital | adital cóigu]
Añu Pinícula
1996 Familia [23]
1998 Barrio [24]
2002 Los lunes al sol [25]
2005 Princesas [26]
2010 Amador [27]
2015 Un día perfecto
2017 Loving Pablo [28]
2021 El buen patrón [29]
2022 Sintiéndolo mucho

Otrus proyeutus

[adital | adital cóigu]
Añu Documental/Cortometraji
1994 Sirenas (cortometraji)
1998 Primarias (documental)
2001 Caminantes (documental)
2007 Invisibles (documental, capítulo Buenas noches Ouma)
2016 Política, manual de instrucciones (documental)

Prémius

[adital | adital cóigu]
Prémius Goya
Añu Categoría Pinícula Resultau
1997 mejol dirección novel Familia [23] Prantilla:Celda
Mejol guion original Familia Prantilla:Celda
1999 Mejol guion original Barrio Prantilla:Celda
Mejol directol Barrio Prantilla:Celda
2003 Mejol directol Los lunes al sol Prantilla:Celda
mejol guion original Los lunes al sol Prantilla:Celda
2005 mejol pinícula Princesas Prantilla:Celda
mejol guion original Princesas Prantilla:Celda
2007 mejol documental Invisibles Prantilla:Celda
2015 mejol directol Un día perfecto Prantilla:Celda
mejol guion adaptado Un día perfecto [30] Prantilla:Celda
2022 mejol directol El buen patrón Prantilla:Celda
mejol guion original El buen patrón Prantilla:Celda
Festival Internacional de Cine de San Sebastián
Añu Categoría Pinícula Resultau
1998[31] Concha de Plata al mejol Directol Barrio Prantilla:Celda
Premio del CEC Prantilla:Celda
2002 Concha de oro Los lunes al sol Prantilla:Celda
Premio FIPRESCI Los lunes al sol Prantilla:Celda
Premio SIGNIS Los lunes al sol Prantilla:Celda
Semana Internacional de Cine de Valladolid
Añu Categoría Pinícula Resultau
1997 mejol directol Familia Prantilla:Celda
Premios Ondas
Añu Categoría Pinícula Resultau
2002 Mejol pinícula Los lunes al sol Prantilla:Celda

Medallas del Círculo de Escritores Cinematográficos[32][33][34][35][36]

Año Categoría Pinícula Resultado
1997 Premio revelación Familia Prantilla:Celda
1998 mejol directol Barrio Prantilla:Celda
2002 Mejol directol Los lunes al sol Prantilla:Celda
Mejol guion original Prantilla:Celda
2005 Mejol directol Princesas Prantilla:Celda
Mejol guion original Prantilla:Celda
2021 Mejol directol El buen patrón Prantilla:Celda
Mejol guion original Prantilla:Celda

Myfest

Año Categoría Pinícula Resultado
1997 Mejol pinícula Familia Prantilla:Celda

Festival de Cine de Sundance

Año Categoría Pinícula Resultado
2005 Mejol pinícula Princesas Prantilla:Celda

Festival de cine Hispánico de Miami

Año Categoría Pinícula Resultado
1997 Golden Egret Mejol pinícula Familia Prantilla:Celda

- Premio Platino como mejol directol iberoamericano por El buen patrón (2022)

Referencias

[adital | adital cóigu]
  1. Facultá de Céncias dela Información
  2. El cini de León de Aranoa en primera pessona
  3. Fernando León de Aranoa: «El creaol tieni que sel capaz de creal sin lastri enas alas de garra crassi» - Jot Down Cultural Magazine
  4. Proyección de cini ::Sirenas ::Enstitutu Cervantes de París
  5. Familia » Premius Goya 2025
  6. 41 Semana Enternacional de Cini de Valladolís
  7. Festival de San Sebastián 1998 - Premius
  8. Barrio » Premius Goya 2025
  9. Los lunes al sol » Premius Goya 2025
  10. Fernando León de Aranoa entra ena carrera delos 'oscars' con 'Los lunes al sol'
  11. Princesas » Premius Goya 2025
  12. Los Ondas premian a De la Morena, a Julio César Iglesias i a Mercedes Milá
  13. Las primeras vezis » Premius Goya 2025
  14. Javier Bardem i Fernando León de Aranoa presentan 'Loving Pablo'
  15. El buen patrón » Premius Goya 2025
  16. 'El buen patrón': Curiosidais dela película que hizu estória con Javier Bardem al mandu
  17. El documental 'Caminantes', de Fernando León, premiáu en L'Habana
  18. Invisibles » Premius Goya 2025
  19. Fernando León de Aranoa: "Podemos á aportau creativiá ala política"
  20. Premius del Tren 2006: Cuentu - Fundacin delos Ferrocarrilis Españolis
  21. Fernando León de Aranoa: «Siempri soi partiáriu dela duda»
  22. NARRATIVA | Encuentru con Fernando León de Aranoa. “Leonera” (Seix Barral). Presenta Cristina García Pascual.
  23. 23,0 23,1 Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :0
  24. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :1
  25. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :2
  26. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :3
  27. RTVE, PRENSA (26 de enero de 2018). «'Amador', un drama social dirigido por Fernando León de Aranoa, en 'Versión española'». RTVE.es. Consultado el 7 de noviembri de 2025. 
  28. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :7
  29. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :4
  30. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :6
  31. Palmarés de la 46ª edición del Festival de San Sebastián 1998
  32. «Medallas del CEC a la producción española de 1997». Círculo de Escritores Cinematográficos. Madrid. Archivado desde el original el 6 de marzo de 2021. Consultado el 9 de diciembre de 2019. 
  33. «Medallas del CEC a la producción española de 1998». CEC. Archivado desde el original el 22 de diciembre de 2015. Consultado el 16 de octubre de 2016. 
  34. «Medallas del CEC a la producción española de 2002». CEC. Archivado desde el original el 30 de octubre de 2020. Consultado el 21 de octubre de 2016. 
  35. «Medallas del CEC a la producción española de 2005». Círculo de Escritores Cinematográficos. Archivado desde el original el 2 de octubre de 2020. Consultado el 27 de octubre de 2021. 
  36. «Nominados a las 77 Medallas CEC». Círculo de Escritores Cinematográficos. Madrid. Consultado el 13 de febrero de 2022. 
  37. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas :8
  38. Error en la cita: Etiqueta <ref> no válida; no se ha definido el contenido de las referencias llamadas dup-0-26

Atijus esternus

[adital | adital cóigu]